چین برای ورود به عصر هوش مصنوعی بیش از 12هزار برنامه دانشگاهی را لغو یا تعلیق کرد؛ تمرکز حذف بر رشتههای مدیریت، هنر و زبانهای خارجی
گستردهترین اصلاحات آموزش عالی در تاریخ معاصر چین رقم خورده است؛ بهطوری که بیش از ۳۰ درصد از برنامههای تحصیلی دانشگاههای این کشور را تحت تأثیر قرار داده است. در این روند، رشتههای مدیریت، هنر و زبانهای خارجی تا حد زیادی کاهش یافته و جای خود را به حوزههای متمرکز بر فناوری و هوش مصنوعی دادهاند.
به گزارش کارآفرینی پرس به نقل از روزنامه صبح جنوب چین، کارول یانگ نوشت: دانشگاههای چین در حال اجرای یک بازآرایی گسترده در برنامههای آموزشی خود هستند؛ اقدامی که بخشی از تلاش این کشور برای همسو کردن آموزش عالی با اهداف توسعه ملی به شمار میرود. در این چارچوب، هزاران برنامه تحصیلی کارشناسی که «منسوخ» تلقی میشوند حذف یا متوقف شدهاند و در مقابل، برنامههای جدیدی با تمرکز بر فناوری جایگزین آنها شدهاند.
این اقدام فراگیر در شرایطی انجام میشود که چین با شتاب در تلاش است تا به رهبر جهانی در مجموعهای از «صنایع آینده» با فناوری پیشرفته تبدیل شود و همزمان بحران شدید اشتغال فارغالتحصیلان را نیز برطرف کند؛ بحرانی که میلیونها جوان را در یافتن شغل با دشواری مواجه کرده است.
بر اساس دادههای وزارت آموزش چین که خبرگزاری شینهوا به آن استناد کرده است، در فاصله سالهای ۲۰۲۱ تا ۲۰۲۵، مؤسسات آموزش عالی چین ۱۲ هزار و ۲۰۰ برنامه کارشناسی را لغو یا تعلیق کردند و در همان مدت ۱۰ هزار و ۲۰۰ برنامه جدید راهاندازی شد. این بدان معناست که بیش از ۳۰ درصد از برنامههای دانشگاهی کشور دستخوش تغییر و بازنگری شدهاند.
بخش عمده این حذفها در رشتههای هنر، علوم انسانی، زبانهای خارجی و مدیریت متمرکز بوده است؛ حوزههایی که در چینِ امروز، بهطور فزایندهای «منسوخ» یا «اشباعشده» تلقی میشوند. این در حالی است که بیش از ۱۶ درصد از جوانان این کشور بیکار هستند و بازار کار نیز بهسرعت تحت تأثیر هوش مصنوعی در حال دگرگونی است.
در مقابل، بسیاری از برنامههای تحصیلی جدید بهطور مستقیم با اهداف توسعه اقتصادی پکن همسو هستند. برای نمونه، ۹ دانشگاه رشتههای جدیدی در زمینه هوش تجسمیافته (Embodied Intelligence) ایجاد کردهاند؛ حوزهای که با راهبرد ملی چین برای تسریع ادغام نسل جدید هوش مصنوعی در اقتصاد واقعی و بخشهای عملیاتی کشور همراستا است.
در سالهای اخیر، دانشگاهها تحت فشار بودهاند تا خود را با تغییرات سریع اقتصاد چین تطبیق دهند؛ زیرا تعداد فارغالتحصیلان به بالاترین سطح تاریخی رسیده، اما بسیاری از آنان دریافتهاند که مدارک دانشگاهیشان کمک چندانی به یافتن شغل نمیکند.
به گزارش کارآفرینی پرس، فوربس در این خصوص نوشت: این طرح نشاندهنده دو نیروی قدرتمند است:
اول: تمایل کشور برای تبدیل شدن به رهبر جهانی در فناوریهای پیشرفته.
هوش مصنوعی به یک اولویت راهبردی ملی تبدیل شده است و پکن سرمایهگذاری گستردهای در تحقیق، توسعه نیمههادیها، اتوماسیون و تولید پیشرفته انجام داده است. دانشگاهها بهطور فزایندهای بخشی از این استراتژی صنعتی تلقی میشوند.
دوم: افزایش چالش اشتغال فارغالتحصیلان
چین اکنون سالانه بیش از ۱۲ میلیون فارغالتحصیل دانشگاهی تولید میکند، اما بسیاری از آنها برای یافتن شغل مرتبط با رشته خود با مشکل مواجه هستند. سیاستگذاران به این نتیجه رسیدهاند که دانشگاهها باید سریعتر به نیازهای بازار کار پاسخ دهند و دانشجویان را به سمت بخشهایی هدایت کنند که رشد پایدار دارند.
مقایسه با آمریکا (دلایل متفاوت)
بازسازی آموزش عالی در چین در تضاد کامل با وضعیت آمریکا است. در آمریکا، دانشگاهها تحت فشارهای مالی معمولاً برنامهها را حذف میکنند، استخدام را متوقف میکنند یا حتی کارکنان را تعدیل میکنند. این تصمیمها اغلب ناشی از کاهش ثبتنام، تغییرات جمعیتی، کاهش دانشجویان بینالمللی و کسری بودجه است.
منطق متفاوت چین
تصمیم چین برای حذف هزاران برنامه دانشگاهی ناشی از یک منطق کاملاً متفاوت است. بهجای کوچکسازی صرف برای صرفهجویی مالی، دولت در حال هدایت ظرفیت آموزشی به سمت بخشهایی است که آنها را از نظر راهبردی مهم میداند. نتیجه این کار نه کوچکسازی آموزش عالی، بلکه بازتخصیص گسترده منابع برای همسوسازی دانشگاهها با اولویتهای اقتصادی کشور است.
نقش دولت
این تفاوت همچنین نقش متفاوت دولت در آموزش عالی را نشان میدهد. در چین، دولت مرکزی نظارت گستردهای بر دانشگاهها دارد و میتواند از طریق سیاستها و بودجه، اولویتهای آموزشی را تعیین کند. در آمریکا، دانشگاهها استقلال بیشتری دارند و برنامههای آموزشی بیشتر توسط مدیریت دانشگاه، هیئت امنا، اساتید و بازار کار تعیین میشود.
جمعبندی
هنوز مشخص نیست این اصلاح مسیر چین تا چه حد موفق خواهد بود، اما سرعت بالای بازتنظیم آموزش عالی نشان میدهد که نقش دانشگاهها در رقابتپذیری اقتصادی کشورها روزبهروز مهمتر میشود — موضوعی که در آمریکا نیز به بحثی جدی تبدیل شده است.
انتهای پیام/
